DELENTIÓ FUMOS AS CAMELAS,E A ÉPOCA DE FOLGAR ACABOU
Aproveitando a nosa estadía en Val dos Marcos, quixe emular aqueles anos cincuenta do século pasado donde o cortés e mailo seu cuñado o arxina, buscaban no orfo Tuela peguellar algo que levar a cricadeira.
No vrao, facíase necesario cambiar un pouco de comida, pois todolos días do ano a base de areona de gallurcio, xa levaba a un ó fastio.
Decidimos ir a escomenzar a beira do pobo bicorcio mais cercano.
E como naqueles tempos, eu tentaria peguellar, e a miña dona estaria atenta por se a futra viña a baltrirnos como adoitaba algunhas veces.
Como todos voçes coñecen, a maneira de peguellar as camelas do mesmo xeito que naqueles tempos é metendo os taregos na ulla.
Dicia que escomencemos na raia dos bicorcios, e a primeira camela que pasou o gaineto deume un bo traballo, pois por duas veces liscou, mais a terceira, a amiga sen pestañas deuse por rendida.Esto foi nas Callostras de Veigadiz, xusto por enriba da charca do ti Salvador. Pesaria cerca de unha libra con algunha onza.
Seguimos polo Porto do Ornal, no pozo das conchas, as Callostras de Vilares, hasta chegar o vello pozo da Ponte debaixo do Fervenzón, pozo que por certo agora está cheo de xongos, donde outra bácora de parecido tamaño foi guindada.
No fondo do pozo dos Barbeiros deixemos a nosa peguella.
O gaineto colleo un bon xeito, pois pesaba o seu polas Teixugueiras arriba, e ainda encima o Perelas quentabaa ben no carrelo, o que facia que a testa se enchera dunhas gotiñas de suor, mais os recordos e as bacoriñas que acompañaban a un, daban folgos para chegar a caron da queicoa e meter algunha camela na tixola.
Fritidas nunha pinga de graxa, sacada dun cenquiadeiro mercado pola zona de Castromil, regadas cunha cunca de chumo Albariño, e despois cunhas mans de escoba e perdendo como caseque sempre, demos por axabarradas as vacacions.
Xa estamos contando as histórias do abuelo Cebolleta desde a Liorna de Orfo Pías, despois de coller o boliaño dos carroulos, pasando por a terra dos bicorcios, donde fixemos o moquir: Un estupendo escamante con mordenta e marocas fritidas deixounos coma uns verdadeiros muxigas.
P.D. As verbas dos arxinas que uso neste relato recordoas do arxina Manolo, do Cortés Pepe e do Cotabello Raul, contrastadas coas recollidas por D. Fermín Bouza Brey na súa Etnografia e Folklore de Galicia.
Non entendí apenas nada….vou ter que estudiar!
Fernikon
Yo tampoco entendo. ¿Que quiere decir peguillar, , arxina, verbas, cricadeira, baltrirnos, gallurcio, cenquiadeiro, cunha, axabarradas, bacariñas, moquir, escamante, mordenta….?
Y eu vou a ter que estudia a hula hula cachula patachula malahara.
Frates: Tampouco a cousa é tan complicada.Hai algún idioma mais que o Castelán, a pena é que algúns xa morreron por falta de uso.
Para Anónimo, que por lo que parece tampoco entiende bien el idioma de Alfonso X, le diré que en lo que se denomina la raya miñota y seca, había unas variantes idiomáticas, usadas por los maestros de oficios, entre ellos, sobre todo para poder hablar sin que les costase el pellejo.Era lo que se llamaba el idioma de los trabajadores de la piedra o “canteiros”, y que al parecer también en algunos ámbitos masones, eran conocidos. De todas formas puedes estudiar ese idioma que dices. Si quieres conocer AS VERBAS DOS ARXINAS, solo tienes que leerte la obra de Bouza Brey, que menciono al final.
Preguntarle a Manolo, mi tío, Pepe mi padre y Raúl un gran profesional de la piedra, seria ahora algo complicado. Otro item, en galego non hai “Y”.
Apertas.
Mi ma, vaia trabalinguas… Cómo te gusta facernos pensar, eh??
Bicos!!! Masé
Vale, outro que tampoco pillou nin a metade do texto. E coma Celia tente lelo vai pasalo mal…
Un abrazo e moitas gracias por acollernos e alimentarnos no camiño de volta a casa
En vista de lo visto, creo que algún dia, lo publicaré traducido, aunque creo que asi ya no tiene gracia, y podria ser usado cntra mi, por contar una pequeña infracción.
Abrazos.
¡Ostras ya lo entiendo, no veas las vueltas que le he dado!
De esas, yo también te puedo contar unas cuantas. A mi me pilló un peguellador del pueblo cercano a val dos marcos, con una camela enganchada en una peguella, y a continuación ya te lo puedes imaginar,botabamos fumo por barxelas arriba.
¡Qué bueno, me ha encantado tu relato escrito de esa forma.
Casi que lo entiendo todo, me queda alguna palabra, como por ejemplo; muxigas, mordenta, marocas.
Si me dices que quieren decir ya lo tengo todo claro.
Un abrazo
Traducción simultánea : creo que lo has comprendido bien, mordenta= Cebolla, marocas= patatas, muxigas=cura.
El resto hay que dejar algo para la imaginación.
Abrazos.