29/09/2008

¡CHEGOU O TENDEIRO! ESTÁ NA PORTA DO ADOLFO

   ¿ QUE HAY DENTRO DUN ESPELLO?

 

 

 Cada vez que aparecia pola aldea algún quincalleiro, na casa de meus pais sempre sucedia o mesmo.

-         Mamá, quero unha peseta- decia eu

-         ¿Para que queres unha peseta- contestaba a mai.

-         Para comprar unha navalla.

-         ¡Non hai navalla que valga!

Entonces empezaba un tira e afloxa entre a nai e mais eu. Tratabase de ver quen tiña mais capacidade de aguante, un pedindo e o outro negando.

 A estratexia estaba clara, se a formula pedigüeña fallaba, recurriase o choromiqueo, se non daba resultado esto habia que porse en plan de “pobriño de min”, todo o mundo ten navalla menos eu, hasta que o final, supoño que por aburrimento, acababa conseguindo a peseta.

 Entonces coa peseta ben agarrada, baixaba hasta a porta do ti Adolfo donde estaba o Manolo tendeiro, con a súa exposición de navallas, pendientes, peines e supoño que algunha cousa útil mais.

 Cheguei a carón do tendeiro, entregueille a peseta, collin a navalla, e todo ledo iniciei o percorrido hacia a casa, subindo pola Acancela, coa navalla na man e xogando con ela.

 O chegar a nosa aira, no fondo xusto nun gromo da parreira habia un fermoso merlo, supoño que tentando zamparse unha uva.

 Cuando o vin, alí tan ben postiño, caseque invitandome a darle unha pedrada, non o pensei mais, como traia un obxeto na man non tiven necesidade de agacharme, simplemente tireile co obxeto ó merlo sen sorte como sempre. Él liscou da parreira e o que traia na man caeo nas viñas das Mioquiñas do Modesto.

 Cheguei a casa, e cando iniciaba a subida das escaleiras preguntoume miña mai desde o cimo ¿a ver que navalla compreste?. Foi entonces que recordei que a ceprinera paro o fondo das viñas.

 Fun buscala, pero non apareceu, por mais que a busquei.

 O resto da história e mellor non contala, podedes imaxinala.

 Pasou un tempo, voltou o quincalleiro, e nesta ocasión, a enronia era por un espello, pois estaba de moda ese trebello.

 Habia dous tipos de espellos, uns dentro de unha caixiña redonda de lata, con tapa incluida, que valia dúas pesetas, e utros pegados nun carton, tamen con tapa do mesmo.

 Escomenzou de novo o tira e afloxa, hasta que cheguei a carón do Quincalleiro coa peseta na man, que foi trocada polo espelliño.

 Cheguei todo ledo o curral co espello, e no fondo da escaleira volvi a mirar a miña fazula reflexada dentro do espelliño, entonces tentei averiguar por qué estaba alí a miña jeta, e mirei por detrás e por todolos lados do espello, mais non conseguí averiguar nada.

 Deille un pequeno golpe cunha pedriña, o que fixo que se fixeran dous espellos. Entoces o reflexo saia nos dous cachos.

 Xa posto continuei dandole coa pedra ós cachos hasta conseguir mais de unha ducia de espelliños, que multiplicaban as imaxes. Nese intre apareceu por enriba do meu ombreiro a cara de miña mai tamén reflexada nos anacos do espello, pola maneira de mirarme que detectei e que no me gustou nada saí disparado pro camiño, e a pobre Dolores berrandome un montón de nomes que eiqui son irrepetibles.

 Espero que non me guarde excesiva renxeira a sufrida da Dolores.

 

 

 

Posted by Xabrés da Teixeira at 15:53:37 | Permanent Link | Comments (5) |

27/09/2008

O OVO QUE NON ESTABA GORO

 

Un na súa andaina neste planeta chamdo Terra, ¿por qué se chamará así?, despois de mais de medio século acompañandoa nas súas revoltas aredor do Sol (¿por qué se chamará así?, xa empeza a ter unha boa carga de ditos, diretes, anécdotas, contos, e outro tipo de cousas escoitadas, leidas e imaxinadas.

 Digo esto, porque a unidade central, ou disco duro xa empeza a ter algún que outro lapsus, esquecemento ou fallo, a hora de recordar cousas. E sobre todo cando a memoria necesita ser activada por outros recordos, creo que eso chamase dalgún xeito, que para non levarlle a contraria, ahora mesmo non recordo.

 O asunto é que fai cinco minutos, acabo de recordar unha anécdota que le escoei contar a miña aboa Martina, que aparte de ser a velliña mais bonita que habia para min, tamén era amiga de contos, anécdotas e outras lerias, non era en van que fora xastesa ¿?, e que aprendera o oficio na bonita cidade de Bragança, a finais do século XIX, concretamente no ano mil oitocentos noventa e tantos.

 O parecer, no pobo dela, de miña mai e meu, a Teixeira, por moito que le “joda”, os novos descendente daquela terra, o nome de Teixeira, ven de Texo, e a zona foi portuguesa durante moito tempo. Esta digresión é para aqueles que non queren saber nada dos seus antergos, é que o parecer, cando están na súa casa, o primeiriño que fan pola mñá é : “enchegar la tele”.

 Como decia, contaba a aboa Martina que unha muller da aldea tiña unha pita chocando. Levaba xa cerca de vinte días, quentando os ovos, cuando un día unha raposa arteira, decidiu zamparse a galiña. Cousa que fixo no mesmo intre que a localizou, escarallando todolos ovos menos un.

 Cando a dona do desaguisado se deu conta de todo, e o ver que quedaba un so ovo, e pensando no esforzo da pita durante o tempo que o chocou, decidiu collelo e metelo nunha bolsiña debaixo do sobaco, cousa que pasados uns dias deu o seu froito, saido un pitiño.

 O chocante foi que, o pitiño decidiu romper a casca do ovo, no medio dunha misa.

 Daquela as misas eran cousa de curas, e o silencio era sepulcral, podedes imaxina o rebumbio que se fixo, cando o animaliño escomenzou un pio, pio, pio…pio, que ia “increscendo”.

 Nunca me contou se interviron os carabneros, como cuando un cura da zona de Val dos Marcos, mandou a Guardia Civil deter a un avión que facia ruido durante a misa.

Posted by Xabrés da Teixeira at 16:46:36 | Permanent Link | Comments (2) |

24/09/2008

SOLIDARIDADE ENTRE ENEMIGOS

                    

 

Xa quixera eu que, os meus semellantes e mais eu mesmo, fóramos capaces de ter o mesmo comportamento.

 Non quero meter neste saco ós politicos, por se o mellor se lles pega algo e o deixan de selo e aparte de xogar e escarallar os diñeiros de todos, igual le da por enredar noutros eidos.

 Estes días teño un lixeiro mosqueo co asunto da crise. Parece que todo quisque de certa calaña, pode facer mangas e capirotes, engañar, dilapidar, e o mellor roubar (espero que nadie queira sacar cartos deste comentario), e despois pedirlle os gobernos que les axuden a sair da crise. O mai fodido é que algúns dirixentes mundiales fanles caso, e poñen a súa disposición cartos de todos como se fosen deles. ¿Terian algo que perder?.

 ¡O carallo as lerias!, eu non queria derivar por estes eidos. Eu queria-vos falar dun caso de solidaridade entre enemigos, según os ditos, ancestrais.

 Neste fin de semana pasada, fumos a dar unhas voltas polo nunca ben ponderado, nin loado Val dos Marcos, xusto na súa capital: O Castro de Trasil.

 O sabado apareceu un ser orfo de mai, e inda caseque non via.

 Parece ser que a sua mai pariu vario irmans, e por razóns que non veñen o caso, paseron a mellor vida.

 Tanto o dono da barca de Caronte, como a mai dos devanditos seres, chegueron a conclusión de que todos cruceran a lagoa Estixia, camiño do Hades.

 Un grave erro, pois un dos penquenos neonatos non quixo liscar. Seguramente, ou ben tiña medo á travesia en barco, ou non  queria nada do mais alá. Debia ser algo ateo.

 O asunto foi que o bichiño, laiabase hasta que os laios chegaron as orellas de unha preciosa podenca, que despois de examinalo, decidiu que o mellor era transportalo asta a casa dos seus amos.

 O caso é que a cadela do Jaime, levou a gatiña, (nesto habia opinions contrarias, en relación co seso do Mizifuz) dreitiña  o corral da Esther, donde foi adoptado provisinalmente por dúas mozas que por alí andaban. Por certo as dúas sobriñas miñas. ¡Non podia ser menos!.

 Deronle de comer algo de leite, caseque resucitou, e naquel día e seguinte, no noso corral facia as veces de can. Pes que se acercaban a ela, pes que eran adoptados como proxenitores seguindo-os a todolos lados, co risco evidente de ser aplastada.

 Gracias a Deus que, cando chegou a hora de marchar de Val dos Marcos, apareceu unha alma caritativa que se fixo cargo d@ minin@.

 Gracias Maria.

 Ahora pregunto eu ¿No mundo dos chamados humanos, pasaria o mesmo en caso de que algún blanco rico atopera un esfarrapado neno indio?. No caso suposto de que o blanco non necesitara un trasplante de ril.

 

Posted by Xabrés da Teixeira at 21:49:16 | Permanent Link | Comments (3) |

23/09/2008

A BRUXA DE VAL DOS MARCOS

 CAPITULO  I

 SU DESTINO: ¡BRUJA!

 

 Estaba sentada en la parte de atrás del escaño que rodeaba la cocina. El fuego sobre el suelo de la cabaña estaba medio apagado y, la pobre vieja comenzaba a tener frío. El mantón que tenia no la preservaba del mismo, lo único que hacía era pesarle, pero no arropaba.

 Decidió salir a buscar un poco de leña para mantener el fuego. Se acercó a los castaños que rodeaban la aldea en busca de alguna rama caída, pués no tenía fuerza suficiente para cortar leña y tampoco a quien encargarle que le llevase alguna a la casa.

 Encontró una rama semiverde, que, aunque no seria lo mejor para quemar, por lo menos serviría para mantener el fuego vivo.

 Al intentar arrastrar el trozo de madera, trastabilló y estuvo a punto de caer. De pronto apareció un chavalote de unos doce años que le echó mano a la rama, y la pobre mujer creyó que le iban a hacer otra vez burla los chavales, como casi todos los días.

 Entonces el chaval le dijo

-         Deje que le ayude a llevar la leña.

 La vieja le miró incrédula, pensando en otro tipo de escarnio. Pero al mirar al joven se dió cuenta de que no lo conocía.

-         ¿De que familia eres, que no te conozco?

-         Soy nuevo en la aldea-contestó el chaval- me llamo Pedro, soy hijo del maestro nuevo. Solo hace tres días que vivimos aquí.

-         Ya me parecía a mí -contesto la vieja-, ¿no sabes que yo soy la bruja maligna del pueblo? A lo mejor te puedo echar encima el mal de ojo,o inocularte “o tangaraño”.

-         Es usted muy simpática-dijo el joven- , pero no va a asustarme. No creo en esas cosas. Mi padre me ha enseñado a no creer en las cosas que no existen.

 El muchacho agarró la rama y echándosela sobre el hombro, inició el camino del poblado, seguido de la anciana.

 ¡Vaya!, pensó la anciana, parece que aún quedan personas sin odio en el mundo.

 Cuando ella tenía dieciocho años, también creía que las personas eran buenas, aunque ella nunca fue nada convencional.

 Tenía criterio propio y no se sometía a las doctrinas imperantes, algo que jamás le fue perdonado.

 Aquella turba que iba tos los días a misa, y escuchaba atentamente las peroratas eclesiales, por unas cosas u otras fue la que al final la condenó a los akelarres.

 Había sido una joven alegre, solidaria y gran amiga de ayudar a sus convecinos. Era, tanto amiga de sacrificarse por cualquiera, como de ser la primera en cooperar para lo que fuese necesario. Pero tenia, según las mentes puras de la época, un gran handicap: tenia criterio propio, era amiga de pensar y no aceptar las cosas simplemente porque venían “de arriba”, discutía con las autoridades y al clero no le hacia demasiado caso. Como decían los hombres, ¡era retrucona!.

 Fue pretendida por mozos de su edad y por casados  mayores, pués por su alegría, muchos creían que podría ser una mujer fácil. Cosa que siempre quedaba demostrada en sentido contrario por el rechazo que sufrían todos sus indecentes  pretendientes. Esto iba conformando una aureola inventada por todos los rechazados, que en vez de asumir su fracaso, se dedicaban a crear infundios sobre su honorabilidad y honestidad.

 Se enamoró de un mozo, de una aldea vecina y pobre. Nunca ocultó sus preferencias por aquel joven y siempre hizo gala de su cariño por el mismo, cosa que encendió mas los ánimos de rechazados, autoridades despechadas y clero con inquinas,  nunca aclaradas y sobretodo bastante espurias.

 Tuvo la mala suerte de quedar embarazada, y antes de dar a luz, el novio murió en una guerra de la llamadas civiles sin haberse casado y con la desgracia añadida de abortar a los seis meses del embarazo.

  Todo lo anterior comenzó a forjar una fábula, de que todo lo que le había pasado era por culpa de sus acciones y amoríos y su probable trato con Belcebú.

 La primera sospecha la propaló el cura, había visto a nuestra amiga leyendo un libro de un tal Darwin, que hablaba de una evolución en las cosas.

 El cura hablaba de oídas, pués como él decía no había leído nunca nada de ese señor y jamás lo  leería. Sus superiores ya habían leído por él. No entiendo esa cuestión de dar por sentadas cosas que otros afirman sin ni siquiera tener la curiosidad de intentar conocer de motu propio algo que seguramente después va a defender a capa y espada, sin conocimiento ni criterio propio.

 Esto sumado a que seguramente era una de las pocas mujeres del lugar que sabia leer y escribir, lo que la hacia peligrosa, pués era difícil que aceptara todo, sin antes analizarlo, llevó al patán a decir medio en broma medio en serio, pero ante un nutrido grupo de habituales de la cantina, que seguramente tenia tratos con el Gran Chivo.

 Parece que en esto el sí estaba informado.

 Todo esto fue relatado mas tarde por aquel muchacho que un día la ayudó con la leña, y que se hizo amigo de la Vieja, que le contaba cosas, le dejaba libros y que le enseñó secretos de una medicina tradicional y natural tan antigua como la humanidad.

Continuará…….

 

Posted by Xabrés da Teixeira at 16:00:56 | Permanent Link | Comments (0) |

22/09/2008

COSAS DE LA VIDA

 

 

 Cuando iniciaron las obras de su casa,  seguí con gran interés sus andanzas. No puedo referir sus emociones puesto que yo no fui capaz nunca de conectar con sus cerebros. Hay que decir que tampoco lo he intentado, conectar con cerebros ajenos da bastante pereza, y en esto último soy un verdadero especialista.

 Aportaban los dos a la construcción, todos los días, cantidades grandes de palos, “palla barro” y otros productos necesarios para la buena arquitectura de lo que sería su hogar.

 Desde mi atalaya, veía, como un día sí y otro también, se afanaban en terminar pronto.

 Llegó el día de los remates, el calafateado del interior y el consiguiente  acondicionamiento del lugar donde tendrían su descendencia.

 Hubo una época de idas  y venidas, de trabajo y jolgorio, de arrumacos y demostraciones cariñosas.

 Yo desde mi atalaya seguía sus ires y venires, sus aventuras y desventuras. No sabía sus nombres. Les llamaba Pico Negro y Pico Rosa.

 Hubo un tiempo en que casi no veía a Pico Rosa, y llegué a pensar en una enfermedad, dado el ajetreo de ir y venir que se traía Pico Negro.

 Pasados unos días me di cuenta de mi error, pues vi salidas y llegadas muy asiduas de la pareja, hasta que me dí cuenta de que habían procreado. Tenían un par de gemelos que ahora se afanaban en alimentar.

 De pronto comencé a ver los nuevos habitantes de la casa, asomándose sobre la misma.

 Eran un Pico Negro y un Pico Rosa, idénticos a sus padres y ligeramente revoltosos.

 Un día descubrí a un ser husmeando por los alrededores, y me dio muy mala espina. No me gustaron nada sus intentos de acercarse a los jóvenes. También me di cuenta del nerviosismo de sus padres cada vez que veian al intruso por los alrededores de su casa..

 Muchas veces estuve tentado a intervenir, y ahuyentar a aquel ser, pero consideré que no debia inmiscuirme. No era por cobardia, ni por ganas de hacerlo. ¡Siplemente no debia intervenir.!

 Una mañana descubrí con cierto desasosiego, que los padres estaban muy neviosos, y chillaban más de lo usual.

 Descubrí una de las crias, fuera de la casa y encaramada en el vallado de la finca, y a la otra, ya descuartizada al lado de la misma pared. Estaba entre la garras de aquel gato gris rayado, que se parecia tanto a los linces, que siempre tuve duda de si no lo sería.

 Estaba bastante claro que los zorzales no habian buscado el mejor lugar para anidar.

 Era ley de vida que el minino se buscase el sustento, a fin de cuentas estaba en estado salvaje.

 

Posted by Xabrés da Teixeira at 14:43:18 | Permanent Link | Comments (2) |

16/09/2008

O TOMAS TAMEN SE FOI

 

 Caseque todalas mañás pasaba o mesmo.

 Desde o cimo da escaleira, o Xeria daba grandes berros dicindo:

-        ¡ Mamá, mamá, ahí ben o Ramiroró yo home!.

-         Chámale ti antes de que o faga él- decia a Dolores

-        ¡ Tonto!- berraba Xeria

-         Tonto tú,- espetaballe o Tomás, mais conocido por meu irman como “o home”

-        ¡ Mamá-decia o cativo- estame a chamar tonto!.

-         Chamale ti él feo- decia a mai

-         ¡Feo!- berraba o rapaz.

-         Feo, feo, feo……..feo- repetia con moita rapidez o Tomás.

O rapaz collia un cabreo de  mil pares de narices, e berraba por non poder seguir o ritmo.

Entonces interviña o Ramiro decindole o Xeria :

-         Dile que el é mais feu que tú.

Cando o Tomás voltou a chamarle feo, o rapaz contestoule :

-        ¡ Mais que tú!- e dou por acabada a discusión.

 Estamos a falar de tres persoas que xa nos deixeron, e dun suceso de vai un montón de tempo.

 A conversa era desde a escaleira da tia Maria Rosa  a nosa, donde estaba o Xeria. O Ramiro estaba de patrona en casa da mai do Eloy, e o Tomás en casa da Felicidad, tal era como nos o definiamos.

 Hoxe entereime do pasamento do Tomás, despois de unha longa enfermidade. Espero que os tres, sexa donde sexa, se recorden desto e se enzarcen a cahamarse feos.

 Un recordo cariñoso para os tres.

Posted by Xabrés da Teixeira at 15:47:17 | Permanent Link | Comments (5) |

15/09/2008

  LAMENTOS EN EL CAMPOSANTO

 

 Había sido un día duro. El trabajo les había desbordado en un día aparentemente anodino.

 En un mesón de una zona rural nunca se sabe, igual se está mano sobre mano o hay que colgar el cartel de que se han agotado las existencias.

 Las comidas se habían servido hasta las seis de la tarde, y los que hacían sobremesa prácticamente se acabaron mezclando con los que iban a cenar.

 Cuando nuestro amigo pudo descansar un poco, ya habían sonado las tres de la madrugada del día siguiente. Se había sentado en la terraza cubierta por un soberano emparrado agradeciendo aquel fresco que corría a aquella hora. Se repantigó en una silla de esas que llevan grabada la propaganda de bebidas de multinacionales, con los pies sobre una rueda de carro que hacia las veces de mesa.

 Se despertó con un sonido estridente y bastante lúgubre, que, entre su amodorramiento y cansancio no supo identificar.

 La situación de la zona de descanso  del oidor de sonidos extraños, estaba a unos ciento cincuenta metros al sur-oeste de la iglesia de principios del siglo XVIII, justo por la parte en la que solían dejar sus vehículos los que transitaban hacia el Mas Allá.

 Desde siempre, ya se sabía que en el mencionado lugar santo, las ánimas de los difuntos solían gastarle bromas a los que por allí cerca rondaban. Daban fé de ello las historias que desde antaño se venían relatando en los “fiadeiros”, casi siempre contadas en primera persona.

 Animas que rondabaN en el sagrado, ruidos extraños en la iglesia, luces bailando en sagrado sin nade portándolas, gorras desapareciendo de las cabezas de los viandantes por las noches, algún que otro acompañamiento de algún difunto a los trasnochadores etc. etc...

 Reflexionando sobre esto estaba nuestro amigo, cuando otro sonido parecido a un lamento, arrancó del “sagrado”y se fue desplazando al mismo tiempo que se iba diluyendo, hacia la parte alta del soto de castaños de Rebordiño.

 A Modestiño, los pies se le transformaron en los alados del dios Dionisos, y en décimas de segundo había entrado en casa y escondido, casi al mismo tiempo, en el cobijo de las mantas, de las que todo el mundo sabe su poder de protección. Sobre todo si se tapa uno bien la cabeza.

 Cuando a la mañana siguiente, se acercó al parral, ya había un pequeño corro de vecinos que estaban comentando el suceso y todos coincidían en lo mismo: Alguna ánima de los antepasados seguramente necesitaba ayuda. Había que hablar con el cura, comentárselo y que pusiese los medios para solucionar aquello.

 Todos los que decían haber oído las lamentaciones, nombre que fue cogiendo cada vez más fuerza, decían que eran desesperadas y desesperantes. Algunos decían que la ropa que llevaban puesta había estirado, pues aquella noche no les tocaba en el cuerpo, e incluso algunos estaban seguros de haber identificado la voz poniéndole al emisor de la misma nombre y apellidos.

 No se supo que había dicho el cura, ahora éstos creen poco, y es difícil ponerse en  contacto con ellos pues las labores mundanas no le dejan tiempo para las espirituales y las de alivio de desesperados, después de un par de días los lamentos dejaron de oírse.

 Al principio pensé que podía ser la imagen de San Roque, con su perrito sin rabo, pues en una visita que hice a la iglesia, había desaparecido, y a lo mejor quería llamar la atención de sus fieles.

 A veces los sentidos nos fallan, pero también puede suceder que, algún equino ande imitando sonidos propios del día das Ánimas.

 Otro problema puede ser que en aquella zona el eco a veces se las trae.

 Castro de Trasil (Val dos Marcos) agosto de 2008.

 

 

 

Posted by Xabrés da Teixeira at 22:22:54 | Permanent Link | Comments (3) |

13/09/2008

DANZAS EN LOS CASTROS

                              Este verano, como no podía ser menos, seguí con mi afición de visitar castros. Es extraordinaria la curiosidad por intentar averiguar los orígenes de nuestros antepasados. Cada vez que se profundiza  mas en tratar de averiguar algo sobre aquellos habitantes de antes de los romanos, aquellos, seguramente esclavos que poblaron el Valle del Tuela y alrededores, más interés se apodera de uno, y mas ganas de saber nacen.

 De todos es sabido, que de la cultura romana se conoce mucho, sin embargo de aquellos pueblos anteriores conocemos poco. La cultura llamada celta, salvo por los vestigios en la piedra, y los restos de sus poblados ya romanizados, es en líneas generales bastante desconocida.

 Una de las cosas que todavía es un misterio, es saber que hacían con sus muertos, pués hasta la fecha no han aparecido restos funerarios. O bien no los hay, o los incineraban..

 Como decía, este verano, visitamos varios asentamientos “castrexos”, por ambas riberas del río Tuela, algunos con señales evidentes de haber sido romanizados y otros, más bien pocos, con dudas fundadas.

 Visitamos uno en Lubián en el lugar denominado Castrillón, donde los restos de la muralla y el emplazamiento de una antigua iglesia, parece que quieren decir que por allí estuvieron romanizados. En la iglesia “vieja”, se había hecho el cementerio del pueblo, ahora cambiado a las afueras, en dirección a Hedroso.

 En este cementerio se han desecho las sepulturas, algunas todavía quedan, me imagino que para trasladar los huesos al nuevo cementerio. Lo que queda es un poco tétrico a primera vista, pués al estar descubiertos, haberle entrado agua y demás, como que sobrecoge, sobre todo ver la última morada de humano, que ha sido desalojada..

 Río Tuela abajo, en la margen izquierda está el castro de as Muradellas, donde ya se han hecho algunas excavaciones, sin que hayan aparecido indicios de sepulturas.

 En Castrelos visitamos la zona del Cotarón, donde está también “O pozo do Mouro”, justo enfrente del topo de Mouromorto, Parece que en la zona también hubo asentamientos, de restos no se sabe nada.

 En los dos castros de Hermisende, el que hay en la raia, ha sido derruido por las máquinas de la repoblación forestal, y apenas quedan vestigios. Sin embargo en el que hay al lado del Rachado, ha aparecido hace unos años, en la parte sur del mismo una extensión grande de enterramientos, que seguramente son de la época de la peste. Yo he visto una sepultura con dos cadáveres, uno de adulto y otro de niño.

 En el castro de Trasil de San Ciprian, también hay constancia de enterramientos tardíos, incluso en una “leira” que no quiero identificar, hay una piedra labrada y con caracteres extraños, que podría ser una lápida, o una estela.

 Un castro en Castromil, nos dice que allí, casi con toda seguridad, hubo una “domus” romana, sobre un antiguo asentamiento, aquí si parece que hay urnas cinerarias, lo que nos diría que por lo menos guardaban sus cenizas.

 Ya dentro de Portugal y  siguiendo el curso del rió Tuela Tenemos dos asentamientos uno en Moimenta y otro en Montouto, e características iguales al de As Muradellas de Lubián.

 Hay dos probables castros en el término de San Ciprian, uno en Cancelada-Piñeiro y otro en Lagoas. En el del Piñeiro, he descubierto lo que parece una sepultura, pero vacía.

 Contemplaba yo desde lo mas alto del Ladeairo, una noche, toda la cuenca del río Tuela, pués desde el punto donde estaba veía el río desde las Maseiras, hasta Dine, cuando por la zona del naciente apareció una nube brillante desde la cual un angelote tocaba una trompeta, llamando a todos los muertos a recuperar sus antiguos cuerpos, pués se iba a iniciar el Juicio Final. Reconocí una de las trompetas del Juicio Final.

 Entonces, que nadie me pregunte como, pude observar simultáneamente todos los lugares donde habían sido enterrados nuestros antepasados, y vi, como de la tierra salían primeramente los huesos, que se iban juntando para dar de nuevo forma al cuerpo del que ellos habían sido parte.

 Se veían concentraciones de esqueletos, en las zonas donde había sido los cementerios, y de vez en cuando, aparecía algún cadáver aislado en medio del monte que denotaba que su propietario no había sido llevado donde los demás.Seguramente era un facineroso o había muerto sin ayuda de nadie. A lo peor comido por las fieras.

 Todos lo huesos iban configurando un esqueleto, había algún hueso que era rechazado de algún grupo, y se veía obligado a deambular un rato hasta encontrar su esqueleto, pues no tenían permitido hacer un esqueleto con huesos duplicados. ¡Quedaría francamente mal, un esqueleto con dos fémures, o con dos calaveras!

 La propia tierra fue cubriendo los huesos de cada individuo, y una suave lluvia la humedeció, lo que facilitó su acoplamiento en los mismos y el que fuesen cogiendo forma hasta quedar configurados los cuerpos todavía sin vida de toda aquella gente.

 De súbito apareció otra nube de la que empezaron a salir almas con la misión de irse incorporando a sus cuerpos respectivos y aquí ya  se preparó un verdadero zafarrancho, pués muchas de las almas al ver sus propios cuerpos no querían ocuparlos e intentaban colocarse en otro. Esto era debido a que conocían perfectamente sus vidas pasadas y por lo que deduje tenían miedo a ser reconocidos por su fisonomía y querían despistar e los juzgadores.

 Apareció otro ángel, que de forma autoritaria y a empujones obligó a los renuentes a aceptar sus cuerpos antiguos.

 Salvo muy pocos, la gran mayoría se dispersó por los montes, pues por lo que pude observar, no querían encontrarse unos con otros. Cuando se conocían, o bien discutían agriamente o directamente se liaban a mamporros con los vecinos, lo que obligó al ángel autoritario a imponerse y después amenazarlos con la desintegración absoluta, consiguió que todo se calmase. Justo en ese momento, vi. pasar dos Arcángeles por encima de todos aquellos resucitados, y uno le decía al otro:

-         Hay que hablar con el departamento de diseño de la Tierra, para que busquen el fallo, pués al acoplar el alma con el cuerpo siempre sucede lo mismo, este último se cree inmortal, le crece el ego y se acaban perdiendo a sí mismos.

-         Creo que tienes razón.- Comentó el otro.

Justo en ese momento desperté, y me puse a pensar si mi afición por las culturas antiguas no me estaría jugando una mala pasada.

Posted by Xabrés da Teixeira at 21:01:45 | Permanent Link | Comments (3) |

09/09/2008

DEDICADO A VIEJOS CAZADORES, SOBRE TODO A "O FERREIRO Y XERIA"

  ( Como sé que Kiko, a veces lee estas cosas, es para que aprenda de los viejos)

Aquella tarde la pasamos cargando cartuchos. Habíamos ido a Portugal, concretamente a la aldea cercana de A Moimenta a comprar pólvora blanca para recargar los viejos cartuchos de cartón. Teníamos plomos del número cinco y unos pistones que habíamos conseguido a través de un amigo que trabajaba en una fábrica de explosivos del País Vasco y queríamos esmerarnos, pués al día siguiente iríamos de caza con nuestros amigos Teófilo y Cándido al pueblo vecino.

 No debíamos ir allí y volver de vacío. Ellos, los del pueblo vecino, presumían de ser buenos cazadores, y de tener buenos perros y sobre todo mucha caza en la zona llamada La Hucha.

 Mi hermano Xería y yo, cargamos cartuchos para llenar las dos cananas, treinta cartuchos cada una, y al llenarlas ya le hicimos nuestro peculiar “abenzoamento”, que consistía en recomendarle a cada cartucho, que debería abatir cada uno una pieza.

 No es fácil “abenzoar” y que resulte, hay que practicar mucho.

 Aquella noche, estuvimos los cuatro jugando unas manos en el Bar de Caxera, y frotándonos las mismas anticipadamente, por la buena cacería que haríamos el día siguiente.

 Madrugamos, y en el viejo Seat 124, nos desplazamos hasta el Rachado, lugar donde lo estacionaríamos durante el tiempo que durase la cacería.

 La merienda la llevábamos repartida, por aquello del peso, a mi me tocó llevar la bota y la fruta, Cándido y Xería llevaban los bocadillos y Teófilo su sempiterno termo con café calentito. En el mes de Diciembre se agradece al final de la merienda un café calentito.

 Ellos tres irían por la parte baja del monte, pués fundamentalmente cazarían conejos, porque sus perros eran especialistas en estos lepóridos, y yo iría por la zona alta donde había rastrojos. Era el primer día que cazaba con un hermoso Perdiguero de Burgos, que respondía al nombre de Sol, y quería ver como se portaba él solo.

 Ellos iniciaron la cacería ya allí mismo por los prados que bordean el río Pequeño y el Sol y yo cruzamos por encima de los restos del deteriorado castro prerrománico, camino de los primeros rastrojos.

 Cuando estaba coronando el altozano que separa la zona de prados de las tierras de centeno, ya escuché los dos primeros disparos, por la parte baja. El perro se quedó atento y pendiente de más disparos, lo que me confirmó que por lo menos, a los disparos no le tenía miedo. Ya era algo.

 Al llegar a la mitad de unas tierras en una vaguada, el Sol dio muestras de que algo había andado por allí, lo seguí durante unos metros en dirección a un matorral, donde se quedó clavado estirándose como si quisiera separar la cabeza del cuello.

 Incité al perro a entrar en el matorral, y de súbito se arrancaron una docena de perdices, justo delante de las narices del perro. Aquí quedaría muy bien decir que le puse los puntos a una perdiz que iba de frente, que fue alcanzada por la munición del cinco, y a renglón seguido enfilé otra que iba en diagonal hacia la izquierda, que corrió la misma suerte.

 El perro se portó, pues cobró las dos en el mismo orden de derribo.

 Para no hacer pesada la exposición y no presumir demasiado, diré que cuando llegué al final de los rastrojos ya llevaba cuatro perdices.

 De los compañeros de cacería no volví a escuchar ningún tiro, y tampoco sabia por donde andarían al mediodía, cuando decidí subir de nuevo por los rastrojo, deshaciendo el camino que había seguido por la mañana. Cuando iba cerca de una tierra que había solitaria, le vi las orejas a un conejo que seguramente se iba zafando, y sin pensarlo mucho le disparé. Se acercó el Sol al lugar donde había tirado después de una breve muestra, se inclinó y sacó casi escondida por sus belfos, una hermosa liebre, que yo había confundido con un conejo.

 Aquello ya comenzaba a pesarme, pués todo iba colgado de la cartuchera y el peso se cebaba con mi cintura. A todo esto no había podido comer la merienda, ges yo no la llevaba, claro que los otros no podían beber vino por que lo llevaba yo.

 En el recorrido que estaba haciendo hacia el punto inicial, solo diré que abatí otras tres perdices, y ya casi en el castro se me cruzó un conejo que pasó a mi cintura, casi a mi pesar en aquel momento, pués el peso ya me molestaba.

 Decidí irme al lugar donde habíamos dejado el coche, y no cazar más aquel día, se había dado mas que bien y ya eran cerca de la cinco de la tarde.

 Llegué de nuevo al Rachado, y me desembaracé de todo el peso que llevaba, escopeta, cartuchos y caza, por cierto que llevaba nueve piezas y había disparado diez cartuchos.

 Como no tenia nada mejor a mano, me comí un par de manzanas, y cuando estaba descansando sentado al lado del coche apareció uno de los perros de mis compañeros, lo que indicaba que estaban a punto de llegar.

 Cuando llegaron, Cándido y mi hermano ya venían riéndose. Traían uno ocho piezas y el otro nueve y ante mi comentario de abusones me contestaron, ¡esperate que llegue Teofilo!. Cuando llegó llevaba ni más ni menos que doce conejos, algunos ya los traía en la mano pués a la cintura le molestaban.

 Echaron un trago de vino, pués habían comido sin él, y a mi me dio O Ferreiro un buen sorbo de café, que calentito me sentó de maravilla.

 Subimos al coche y cuando llegamos a medio kilómetro de Hermisende, Cándido y Xeria decidieron colgarse toda la caza a la cintura, e irse a tomar una cerveza al Bar de O Grilo. A aquellas horas debería estar lleno de contertulios.

 Teofilo y yo pasaríamos en el coche hasta Fondo de Vila, donde les esperaríamos.

 Cuando se volvieron a juntar con nosotros, no cabían de gozo en si mismos, pués al parecer había bastantes cazadores en el bar, pero sobre todo estaban dos que al parecer eran muy envidiosos y según palabras de Cándido:

 ¡Si hubiesen tenido cuchillos en la mirada, ahora mismo estaríamos asesinados!

Posted by Xabrés da Teixeira at 15:32:40 | Permanent Link | Comments (7) |

07/09/2008

O SAGRADO TAMEN FACIA DE CAMPO DE ILUSIONS

                       COUSAS QUE NON SE OLVIDAN

 

Cuando éramos, e eso xa fai muto, rapaces, alá polos anos cincuenta, tíñamos que buscarnos a vida, en cuanto a divertimentos e xogos.

 As posibilidades de xoldra dependian en gran medida do tempo. Se o tempo era bon calquer xogo servía, ainda que por unha razón que nunca soube entender, cada época tiña o seu xogo característico, ou entretemento.

 Algunhas formas de entreternos tiña moito que ver con devandito, pous, por exemplo, as esparrelas levaban-nos parte do tempo en setembro, que era cando bulian os trallons, xuntandose para emigraren. Os estiragomas abundaban polos meses de abril e maio, como a billarda e a porca.

 Habia uns feitos que sobresaian dos outros, e non tiñan nada que ver co tempo no que se prodiciran. Eran aqueles acontecimentos sociais, tales como festas, bodas, bautizos e enterros.

Voume referir a estes últimos, pois ainda que eran dias moi tristes, sempre despertaban unha especie de curiosidade entre o medo, a pena o tétrico.

 Tería eu sobre uns nove ou  dez anos, e na aldea morrera unha persoa, non importa moito se era home ou muller nin quen era. O asunto é que, como sempre que pasaba algo semellante, os homes tiñan que facer a cova no Sagrado, normalmente sobre outra xa existente, e no banco de meu pai aparecian unhas taboas de chopo coas que él tiña que facer a “caixa”.

 Sempre que no curral, a tarea do Pepe era aquela, habia caseque un silencio sepulcral, e nunca mellor dito, so se escoitaba o martelo o cravar as puntas. A cara do pai era un poema, e nunca cantaba a diferencia das veces que traballaba facendo algún mueble, porta ou fiestra.

 Chegou a hora de facer a cova, cousa na que participaban uns cuantos homes, pois a hora de facela o traballo era considerable. Tiñan que retirar a lápida existente, que pesaba dabondo, e despois cavar, pero non o chou, senon con xeito, pois as cobas adoitaban ter outras sepultura ós lados en non era cousa de que se viñesen encima da que se facía.

 Nesta ocasión entre outros homes, facendo a cova estaba o amigo Elias, que logo, desde o principio escomenzoú a meternos medo os rapaces que alí estábamos espereitando.

 O corpo nestes casos, parecia que encollía, pois a roupa, caseque non topaba na pel.

 Se enriba algúén escomenzaba a contar histórias de cadavres incorruptos, de xente que parecia que fora enterrada viva, e de ánimas de mortos que zascandileaban polo sagrado caseque todalas noites, a caluga dos rapaces escomenzaba a ferver, e cuanto mais medo se tiña, mais interés puña un naquelas cousas de ultratumba.

 Cuando os que facían a cova, xa profundizaran nela, toperon cos sachos en madeira, entonces comenceron a ser mais cuidadosos, e coas palas foron quitando con xeito a terra que habia enriba de unha caixa de morto que parecia que estaba en bon estado de conservación.

 Foi entonces cuando o Elias, decidiu que habia que sacala con xeito, pois ó mellor dentro estaba un corpo intacto. E así foi, con xeitiño, limperonha da terra por enriba e polos lados, e con un certo morbo pola parte dos homes, e un pouco de canguelo tamén, e un medo arrepiante por parte nosa, dos rapaces, sacaron o cadaleito intacto.

 Unha vez fora, a cousa colleu un carácter mais serio, e todos empezeron a dudar de si estaria ben aquelo que facian, e se non se equivocarian de sepultura, a ver si o corpo era reciente, en definitiva, apoderouse de todos a duda. Entonces un dos homes mais vellos dixo que naquela sepultura, a última vez que se enterrera alguen, xa iba mais de vinte anos, que non podia haber nigún corpo enteiro. O mais probable, dixo él, era que a caixa en vez de facela de chopo a houberan feito de carballo, e por eso estaba inda tan ben conservada.

 Levantouse a tapa con xeito, e dentro da caixa, apareceu o corpo de una muller, cun pano na cabeza, con pelos e con faccions reais, o que fixo que todos os presentes, deran un salto hacia atrás, incluso con algunha caida que outra.

 Naide se atrevia a mirar de novo para a caixa.

 De súbito, a caixa desfezose, e o que parecia un corpo con vestimentas e todo, quedou convertido nun montón de borrallo, so quedaron medio intactos alguns ósos e unha calivera, cunha dentamia envidiable.

 Naquela noite, este que agora escribe, estivo toda ela no sagrado perseguido por esqueletes, vendo sair ánimas das outras sepulturas, sempre tentando fuxir dalí e daquela situación, mais por un estraño sortilexio os pés non camiñaban tíñaos entorgados n o chao.

 Eso sí tiña sorte, pois ningúnha cousa daquelas foi quen de acercarse a mais de cinco centímetros de min.

 

Posted by Xabrés da Teixeira at 19:00:10 | Permanent Link | Comments (1) |
1 2